احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )

474

اسرار گياهان دارويى ( فارسى )

نام‌هاى ديگر : خلنج - خلانج - علف‌جارو . Bruyere - Callune - Heath - Heather . مشخصات : گياهى است از خانوادهء Ericaceae ، با گونه‌هاى مختلف كه به صورت بوته يا درختچه هستند . نوعى از آن درختچه جنگلى است كه بلندى آن تا سه متر مىرسد و گلهاى آن كوچك و صورتى و به شكل زنگوله است . نوع ديگرى از آن داراى برگهاى لوله‌شده‌اى است كه پشت برگها به رنگ سبز مايل به سفيد مىباشد . برخى كوتاه است و بلندى آن از 60 - 50 سانتيمتر تجاوز نمىكند . ريشهء خلنگ درختچه‌اى ضخيم و كمى متورم است و چوبش محكم و به رنگ قرمز صيقل‌خور است . اين گياه در مناطق معتدل و جنگلهاى اروپا و ساير مناطق نيمكرهء شمالى مىرويد . طبيعت آن : گرم و خشك است . خواص درمانى : در آب جوشاندهء آن شست‌وشو كنيد . براى درمان ضعف عضلات مفيد است . گل خلنگ خواص درمانى : 1 - يك مشت از آن را در يك ليتر آب آن‌قدر بجوشانيد تا 3 / 1 آب آن بخار شود بعد آن را در مدت بيست و چهار ساعت به مرور مصرف كنيد . ادرارآور و ضدعفونىكننده است ، براى رفع ورم مثانه و سنگ و شن مثانه مفيد است ، رماتيسم را درمان مىكند . 2 - پختهء آن را ضماد كنيد . براى تسكين درد رماتيسم مؤثر است . 3 - شكوفه‌هاى آن را در روغن كنجد بريزيد و سه چهار هفته در آفتاب بگذاريد . ماليدن اين روغن براى تسكين درد مفاصل و رماتيسم نافع است . تخم خلنگ خواص درمانى : پنج گرم از آن را با عسل مخلوط كنيد و بخوريد . براى خنثى كردن سم در معده مؤثر است . خيرى تركيب شيميايى : اسانس - گلىكوزيد . ترىهايدروكسى فلاوون . مشخصات : گياهى است يك ساله شاخه‌هاى آن خوابيده و پوشيده از كرك . برگهاى آن كمى دراز ، بيضىشكل ، نوك‌تيز و دندانه‌دار است ، زير برگ پوشيده از كرك و با دمبرگ كوتاه مىباشد . دانه‌هاى آن به رنگ قرمز ، دراز ، سه‌وجهى ، داراى چهار تا پنج شيار عرضى است كه در داخل كپسول ميوه قرار دارد . اين گياه در سرتاسر هند و در مناطق معتدله كشمير نيز مىرويد . در ايران در بلوچستان